Crkva u Grnčaru: Minirana na Veliki Petak i obnovljena da služi svom narodu

Crkva Svetog Nikole u Grnčaru kod Kosovske Vitine najlepši je pravoslavni hram u Gornjoj Moravi, kako se naziva ovaj deo Kosovskog Pomoravlja. Sazidana na temeljima starije bogomolje koja je bila posvećena Svetoj Petki.

Jedinstvenom je čini to što se pod njenim temeljima nalazi pećina sa žrtvenikom i nišama što ukazuje na činjenicu da se tu nalazila ranohrišćanska bogomolja. O tome svedoče i ostaci kamenih temelja u podnožju pećine. slučajno su otkriveni 2018. godine kada je postavljan asfaltni put do crkve.

U rukopisnoj knjizi lavre Svetog Atanasija na Svetoj Gori 1560. godine spominje se stara crkve Svetog Nikole u Grnčaru. Na temeljima ovog hrama je 1923. godine izgrađena crkva koja je renovirana 1976.

Albanski ekstremisti su 28. aprila 2000. godine, na Veliki Petak, minirali hram. Crkva je srušena a od posledica eksplozije oštećen je i deo pećine. Osam godina kasnije crkva je obnovljena i na praznik Svete Petke ponovo osveštana.

Srbi iz Grnčara i Vrbovca danas se često i rado okupljaju oko ove svetinje sa čijeg se plato pruža prelep pogled na pitomu pomoravsku ravnicu u pravcu Klokota i Banje.

I.M.