Od Prizrena do Prilepca, tragom slavne istorije :“Starim carskim drumom“ – dokumentarni serijal u produkciji portala Riznica
STARIM CARSKIM DRUMOM je televizijski serijal reportaža od četiri epizode u trajanju od 25 minuta u produkciji portala Riznica.
TV serijal kao potku koristi „Carski drum“ koji je srednjovekono srpsko kraljevstvo spajao sa Skadrom, Dubrovnikom, odnosno bio veza za izlazak na Jadrasnko, s jedne, i Crno more s druge strane. Važna vojna i gradska utvrđenja, naseobine nalazile su se na tom putu.
Opšte prihavaćena činjenica je da je naša zemlja kuća na raskrsnici važnih puteva između istoka i zapada, zbog čega je često bila porobljivana, rušena i prinuđena da ratuje. Svi važni putevi i nekada i sada vodili su i vode kroz Srbiju.
Vezu Jadrana i unutrašnjosti Srbije održavala su tri glavna puta: Dubrovački, Bosanski i Zetski.
Prateći trag „Carskog druma“ autor serijala – novinar Ivan Miljković, uz pomoć „gostiju“ iznosi istorijske činjenice, govori o društveno političkim prilikama tog razdoblja praveći komparaciju sa sadašnjim trenutkom.
Skadarsko zetski ili Velji put povezivao je obale Jadranskog i Crnog mora i vodio je iz Prizrena preko Janjeva i Veletina i dalje za Novo Brdo prema istoku.
Kosovsku ravnicu presecao je i takozvani Vranjski put koji je kroz končuljsku klisuru, preko Novog Brda i Veletina prolazio kraj Prištine i vodio dalje na sever. Ovo su bila dva veoma važna putna pravca u Nemanjićkoj Srbiji. O njima se retko govori, u udžbenicima gotovo da se i ne pominju. Informacije na internetu su šture.
U prvoj epizodi krećemo iz Prizrena, grada srpskog cara Dušana i stižemo do Nerodimlja gde su se nalazili kraljevski i carski letnjikovci Nemanjića.
Istoričar iz Štrpca Srđan Mladenović otkriva zašto je Prizren za nas bio važan grad. O tome koliko je grad na Bistrici prisutan u našoj usmenoj i pisanoj književnosti govoriće Jelena Jevtić profesorka srpskog jezika i predsednica društva za srpski jezik i književnost „Staro Kosovo“.
Dvadeset pet godina od izgnanstva, raseljeni Srbi i parohijski sveštenik očistili su groblje u Nerodimlju kod Uroševca. Planiraju da se kraj posečenog i spaljenog belog bora, koga je zasadio car Dušan, i temelja Crkve Svetog Arhangela iz 14. veka, gde su bili sahranjeni Kralj Milutin i poslednji Nemanjić, carević Uroš, ponovo okupe 26. jula na letnji Aranđelovdan.
Kako danas izgledaju mesta na Kosovu i Metohiji kroz koja je prolazio carski drum. Koliko se na tom putu nalazi značajnih istorijskih i kulturnih spomenika? U kakvom su stanju? Ko sada vodi brigu o istorijskim spomenicima sagađenim kraj starog carskog druma? Ko ih u aktuelnom političkom trenutku prisvaja kao svoje istorijsko i kulturno nasleđe? Šta govori usmeno predanje i koje to legende koje su u posrednoj i neposrednoj vezi sa carskim drumom prisutne u narodu? Odgovore na ova pitanja daju istoričari, arheolozi, književnici, građani u okviru serijala reportažnih emisija STARIM CARSKIM DRUMOM.
Serijal „Strim carskim drumom“ podržalo je Ministarstvo informisanja i telekomunikacija Republike Srbije. Emitije se na programima TV Most – Zvečan, RTV Puls – Šilovo, RTV Gračanica, Gračanica, RTV Mir – Leposavić.
(RIZNICA)
