Pokrenuta akcija prikupljanja pomoći za kupovinu zemljišta oko crkve Svete Petke u Straži

Crkveni odbor u selu Straža kod Gnjilana pokrenuo je akciju prikupljanja novčanih sredstava za kupovinu zemljišne parcele uz dvorište srednjovekovne pravoslavne crkve Svete Petke u tom mestu.

Akcija je pokernuta u cilju proširenja crkvenog imanje prilikom okupljanja povodom crkvenih i ostalih verskih praznika meštana i Srba iz Kosovskog Pomoravlja.

Neophodno je da se prikupi iznos od 10 hiljada evra kako bi se kupila parcela uz dvorište postojeće crkve iz 14. veka.

Prema, za sada nepotrvđenim podacima, kamen kojim je crkva sazidana datira iz osmog veka, a na južnom unutrašnjem zidu crkve nalazi se jedinstvena freska Svetog Haralampija i čjme, za koju se verovalo da ima zaštitničku moć od kuge koja je ovim krajevima harala u srednjem veku.

Na jednoj od fresaka u crkvi, naslikan je i Sveti Modest, koji se smatra zaštitnikom stoke, kao i zemljoradnika. Na ulazu u crkvu, iznad vrata oslikana je Sveta Paraskeva.

Seoska slava je Sveta Petka, svetkuje se 8. avgusta. Tog dana u crkvu dolaze brojni vernici, ne samo iz Straže već i okolnih sela.

Crkva je okružena stoletnim hrastovima. Viša puta je postradala, a prema istorijskim zapisima iz temelja je obnovljena  1870. godine, kada i manastir Draganac.

Krov svetinje na koju su meštani ovog dela novobrdskog kraja posebno ponosni krasi kameni krst. Istočna polovina unutrašnjosti crkve je živopisana i na njoj su sačuvane  stare freske prema oltaru, gde je i ikonostas iz 1871. godine. Druga polovina crkve živopisana.

Crkva Svete Petke je jedina sačuvana u Straži. U selu ima tragova crkve Svetog Nikole, koja je u 16.veku bila manastir. U mahali Kosmata postoje temelji još jedne, starije crkve, iz rimskog perioda i to mesto je poznato kao crkvište.

I ataru sela Straža postoje još i ostaci pravoslavne crkve na mestu zvanom Grešeto, a na raskrsnici puta koji vodi za manastir Draganac, na reci zvanoj Klisura.

Kratku video priču o jedinstvenoj fresci „čume“ u Crkvi Svete Paraskeve u Straži kod Novog Brda, portal Riznica je uradio pre nekoliko godina. Možete je pogledati na linku ispod.