Dan kada je SPC postala autokefalna, početak crkvene godine

Autokefalnost Srpske pravoslavne crkve, koju je kod romejskog (vizantijski) cara Teodora I Laskarisa i nikejskog patrijarha Manojla I Haritopula izdejstvovao Sava Nemanjić, potom prvi srpski arhiepiskop, sa sedištem u manastiru Žiča dogodila se  14. septembra 1219. godine.

Najznačajnija prekretnica u istoriji Srpske pravoslavne crkve dogodila se 1219. godine, kada je pravoslana crkva u Srbiji postala autokefalna i od tada je bila organizovana kao pomesna Srpska arhiepiskopija, na čelu sa sopstvenim arhiepiskopom.

Nakon proglašenja Srpskog carstva, uzdignuta je 1346. godine na stepen Srpske patrijaršije, čiji je tron nakon 1463. godine ostao upražnjen tokom narednih pola veka, nekon čega su se javili i prvi pokušaji obnove, koja je onačno izvršena 1557. godine.

Kada je reč o pravnom položaju srpske crkve i njenom odnosu sa državom u srednjem veku, ona je bila status in statu, odnosno država u državi. To znači da je crkva imala sopstveno zakonodavstvo, upravu i sudstvo. Vladarima nije bilo dozvoljeno da se mešaju u dogmatska pitanja, izbor i postavljanje episkopa. Crkveni sud nad sveštenim licima (kliricima) je vodio računa o bolesnicima, prosjacima, siromasima, udovicama i siročadi i automatski je njima samo crkveni sud mogao da sudi. Čak 13 članova Dušanovog zakonika je vezano za crkvu; neki od članova se odnose na: obaveznost crkvenog braka, pravo episkopa da kažnjava vernike, borba protiv jeresi itd. Crkveni posedi se nisu mogli oduzeti jer su imala status pravne svojine na zemlji i to je garantovao vladar. Takođe, crkvena zemlja je imala i ekonomski imunitet što je značilo da su ljudi koji su nju obrađivali bili oslobođeni od plaćanja poreza i tereta državi. Pored ekonomskog, srpska crkva u srednjem veku je uživala i upravni i sudski imunitet. Značaj srpske pravoslavne crkve u srednjem veku je ogroman, jer je crkva brinula o siromašnima, posredovala u državnim odlukama i bila usko vezana za vladare.